Hoofdnavigatie

Vraag schriftelijk advies aan
KENNISBANK

Kennisbank personeel: de eerste werknemer praktisch voorbereiden

Een eerste werknemer aannemen verandert de organisatie van uw onderneming. Naast een contract zijn afspraken nodig over werk, administratie, toegang en begeleiding. Deze kennisbankcategorie leidt naar de gids over de eerste werknemer en helpt om de voorbereiding over verschillende verantwoordelijken te verdelen. De nadruk ligt op het organiseren van de start. Individuele contractvoorwaarden en juridische verplichtingen moeten daarnaast op de concrete werkrelatie worden beoordeeld.

Lees de toelichting →
Artikel

Eerste werknemer aannemen

Met uw eerste werknemer verandert u van iemand die het eigen werk organiseert in iemand die ook verantwoordelijk is voor een arbeidsorganisatie. Contract, loonverwerking, dagelijkse aansturing en een veilige werkplek moeten op elkaar aansluiten. Deze gids helpt de voorbereiding ordenen vanaf het functieaanbod tot de eerste loonperiode. Zij maakt zichtbaar welke vragen u zelf kunt voorbereiden en welke onderwerpen een afzonderlijke beoordeling vragen.

Lees de gids
Artikel

Welke cao is van toepassing op uw onderneming en werknemers?

De toepasselijke cao bepaalt vaak een belangrijk deel van loon, toeslagen, verlof en andere arbeidsvoorwaarden. Welke cao geldt, volgt niet uitsluitend uit de bedrijfsnaam of de voorkeur van de werkgever. De werkingssfeer en manier waarop gebondenheid ontstaat zijn doorslaggevend voor het onderzoek. Een onderneming kan bovendien veranderen, waardoor een eerdere conclusie opnieuw moet worden bekeken. Deze uitleg helpt de relevante informatie te verzamelen en laat zien waarom een algemene brancheaanduiding onvoldoende is voor een zorgvuldig oordeel.

Lees de gids
Artikel

Proeftijd en opzegtermijn: verschillende regels voor begin en einde

Een proeftijd en een opzegtermijn regelen verschillende momenten in een arbeidsrelatie. Tijdens een geldige proeftijd kan direct worden opgezegd; buiten die periode gelden andere voorwaarden voor beëindiging. Bij tijdelijke contracten speelt bovendien de vraag of tussentijdse opzegging mogelijk is. Deze begrippen worden vaak verward met de aanzegplicht rond het aflopen van een contract. Voor een juiste planning moeten contractduur, afspraken, cao en concrete data eerst afzonderlijk worden onderzocht.

Lees de gids
Artikel

Transitievergoeding berekenen: diensttijd, loonbasis en controle

De transitievergoeding is een wettelijke vergoeding die bij bepaalde beëindigingen van een arbeidsovereenkomst verschuldigd is. Het bedrag hangt onder meer af van de duur van het dienstverband en het daarvoor relevante loon. Eerst moet worden vastgesteld of recht op de vergoeding bestaat; daarna volgt de berekening. Een onderhandelingsvoorstel bij vertrek is niet automatisch dezelfde vergoeding. Door wettelijke aanspraak, overige eindafrekening en eventuele extra afspraken te scheiden, wordt duidelijk wat een aangeboden totaalbedrag werkelijk inhoudt.

Lees de gids
Artikel

Ketenregeling bij tijdelijke contracten: de volledige contracthistorie telt

De ketenregeling kan ertoe leiden dat opeenvolgende tijdelijke arbeidsovereenkomsten overgaan in een contract voor onbepaalde tijd. Niet alleen het aantal documenten telt, maar ook de totale duur, tussenpozen, werkgever en toepasselijke uitzonderingen. Een nieuwe contracttitel of andere groepsvennootschap betekent daarom niet vanzelf een nieuwe start. Deze uitleg behandelt de hoofdvragen volgens het huidige kader en onderscheidt aangekondigde toekomstige wijzigingen. Voor een individuele beslissing moeten de volledige historie en relevante cao worden gecontroleerd.

Lees de gids
Artikel

Payroll of uitzendovereenkomst: de verschillen onderzoeken

Bij payroll en uitzendwerk zijn meestal drie partijen betrokken: de werknemer, een formele werkgever en de organisatie waar het werk wordt uitgevoerd. Toch kunnen de juridische gevolgen verschillen. De naam op een offerte bepaalt niet zelfstandig welke regeling geldt. Voor een bruikbare vergelijking moet duidelijk zijn hoe de werknemer is geworven, voor wie hij beschikbaar is en welke arbeidsvoorwaarden worden toegepast. Deze pagina helpt de juiste vragen stellen voordat een model of leverancier wordt gekozen.

Lees de gids
Artikel

Min-maxcontract uitgelegd aan de hand van uren en loon

Een min-maxcontract combineert een gegarandeerde arbeidsomvang met ruimte voor extra oproepen tot een afgesproken maximum. Dat geeft meer houvast dan een afspraak zonder minimum, maar vraagt nog steeds duidelijke regels voor rooster en betaling. Het maximum is geen vrijbrief om iemand ieder moment beschikbaar te houden. Deze pagina legt uit hoe de verschillende urensoorten samenhangen en welke controle nodig is wanneer de feitelijke inzet langdurig afwijkt van de oorspronkelijke ondergrens.

Lees de gids
Artikel

Aanzegplicht bij een tijdelijk contract: bericht, ontvangst en vergoeding

Een tijdelijk arbeidscontract kan een vaste einddatum hebben terwijl de werkgever toch vooraf een afzonderlijk bericht moet sturen. Die aanzegging geeft de werknemer duidelijkheid over het vervolg. Voor een personeelsadministratie zijn daarom twee datums relevant: wanneer het contract eindigt en wanneer de werknemer uiterlijk schriftelijk duidelijkheid moet hebben. Een agenda die alleen de laatste werkdag bewaakt, mist de verplichting die daaraan voorafgaat. Deze uitleg gaat over de aanzegging en de mogelijke vergoeding bij een ontbrekend of te laat ontvangen bericht.

Lees de gids
Artikel

Vakantiedagen opbouwen en vervallen: werk met uren en herkomstjaren

Een vakantiesaldo is pas bruikbaar wanneer duidelijk is waar de uren vandaan komen. Wettelijke uren, extra contractuele uren en oudere tegoeden kunnen verschillende termijnen hebben. Alleen één totaalcijfer in een personeelsportaal laat niet zien welke rechten als eerste aandacht vragen. Voor werknemer en werkgever begint een betrouwbare vakantieadministratie daarom met de arbeidsomvang, het opbouwjaar en de juridische soort uren. Daarna volgt de vraag of verlof daadwerkelijk kon worden opgenomen en of voldoende informatie over mogelijk verval is gegeven.

Lees de gids
Artikel

Vakantiegeld berekenen: van verdiend loon naar bruto uitbetaling

Vakantiegeld wordt vaak als één jaarlijkse betaling gezien, maar het bedrag ontstaat gedurende een opbouwperiode. Wie van baan wisselt, extra uren maakt of halverwege het jaar een ander salaris krijgt, kan daardoor een ander bedrag ontvangen dan acht procent van het huidige maandloon maal twaalf. De controle begint bij het loon waarover de bijslag is opgebouwd. Vervolgens worden de toepasselijke regeling, de betaalperiode en de inhoudingen bekeken. Zo blijven het opgebouwde bruto recht en de uiteindelijke netto bankbetaling goed van elkaar te onderscheiden.

Lees de gids
Artikel

Overuren betalen of compenseren: bepaal eerst welk recht ontstaat

Extra werken leidt regelmatig tot discussie wanneer de werkzaamheden al zijn afgerond. De werknemer telt alle avonduren mee, terwijl de leidinggevende denkt dat een vaste vergoeding die inzet al dekt. Een goede beoordeling begint daarom niet bij een willekeurig toeslagpercentage. Eerst moeten de overeengekomen arbeidsomvang, de werkelijk gewerkte uren en de toepasselijke beloningsafspraken naast elkaar staan. Daarna kan worden bepaald of extra loon, een toeslag of compensatie in tijd aan de orde is en hoe dat correct wordt verwerkt.

Lees de gids
Artikel

Feestdagen en het werkrooster: vrije tijd en toeslagen uit elkaar houden

Een kalender met officiële feestdagen vertelt nog niet wie op die dagen vrij is. In Nederland bestaat geen algemene wettelijke regel die iedere werknemer op iedere officiële feestdag vrijaf geeft. De cao, arbeidsovereenkomst en geldende bedrijfsregeling zijn daarom essentieel. Ook betaling voor een gewerkte feestdag vraagt om een eigen controle. Wie planning en salaris vooraf met elkaar afstemt, voorkomt dat medewerkers pas na de feestdagen ontdekken dat hun verwachtingen afwijken van de regeling die de werkgever toepast.

Lees de gids
Artikel

Ouderschapsverlof voor werknemers: plan uren rond de juiste termijnen

Ouderschapsverlof geeft ruimte om werk en de zorg voor een kind te combineren. Voor een bruikbare planning moeten het totale verlofrecht, het gedeeltelijk betaalde deel en de gekozen opnamevorm afzonderlijk worden vastgelegd. Een werknemer kan bijvoorbeeld iedere week enkele uren opnemen, terwijl UWV voor de uitkering rekent met volledige werkweken aan opgenomen uren. Dat verschil tussen planning en betaling veroorzaakt gemakkelijk misverstanden. Deze pagina helpt om de afspraken tussen ouder, leidinggevende en salarisadministratie op elkaar te laten aansluiten.

Lees de gids
Artikel

Geboorteverlof voor partners: van de eerste week naar aanvullend verlof

Na de geboorte van een kind hebben partners in loondienst verschillende mogelijkheden om tijdelijk minder te werken. Het gewone geboorteverlof en het aanvullende geboorteverlof vormen twee afzonderlijke regelingen. Ze hebben een andere betaling, een andere opnametermijn en een voorgeschreven volgorde. Voor de planning is daarom meer nodig dan het verzoek om enkele weken vrij te zijn. Een overzicht van contracturen, geboortedatum en gewenste spreiding maakt duidelijk welk verlof wanneer kan worden opgenomen en welke aanvraag daarbij hoort.

Lees de gids
Artikel

Zorgverlof voor werknemers: noodzakelijke zorg vertalen naar een werkafspraak

Een werknemer die een naaste moet verzorgen, heeft vaak tegelijk een praktisch en een administratief probleem. Er moet zorg worden geregeld, terwijl de werkgever moet weten welke uren uitvallen en welke verlofregeling past. Kortdurend en langdurend zorgverlof bieden daarvoor verschillende mogelijkheden. Niet iedere hulpvraag geeft automatisch hetzelfde recht. De noodzaak van de zorg, de relatie tot de hulpbehoevende en beschikbare alternatieven zijn relevant. Een gerichte toelichting kan die punten verduidelijken zonder dat een volledig medisch dossier op de werkplek terechtkomt.

Lees de gids
Artikel

Ziek tijdens vakantie: leg de overlap en de melding zorgvuldig vast

Wie tijdens een vakantie arbeidsongeschikt wordt, heeft niet alleen te maken met een mislukte reis. Ook de verlofregistratie en loondoorbetaling kunnen veranderen. Daarbij is van belang wanneer de ziekte begon, welke dagen als vakantie waren geboekt en hoe de werkgever is geïnformeerd. Ziek worden tijdens een al begonnen vakantie moet bovendien worden onderscheiden van vakantie aanvragen terwijl iemand al ziek is. Door die situaties apart te behandelen kan de administratie de juiste uren corrigeren en blijven medische vragen bij de bevoegde professional.

Lees de gids
Artikel

Ziek uit dienst: organiseer de overgang van loon naar ziektebegeleiding

Een tijdelijk contract kan eindigen terwijl de werknemer nog ziek is. De laatste contractdag beëindigt dan niet automatisch alle vragen over inkomen en herstel. Er moet worden vastgesteld wie de ziekmelding doorgeeft, welke stukken beschikbaar moeten zijn en wie de begeleiding voortzet. Ook maakt het verschil of de werkgever eigenrisicodrager voor de Ziektewet is. Een duidelijke overdracht voorkomt dat werknemer, werkgever en uitvoerder ieder aannemen dat een ander de noodzakelijke vervolgstap al heeft gezet.

Lees de gids
Artikel

Loonsanctie van UWV voorkomen: controleer de uitvoering van re-integratie

Een compleet ogende map geeft een werkgever nog geen zekerheid dat de re-integratie voldoende is uitgevoerd. UWV kijkt bij de relevante beoordeling naar de inspanningen en de onderbouwing daarvan. Als de werkgever zonder goede reden te weinig heeft gedaan, kan een loonsanctie volgen: de loondoorbetaling kan maximaal een jaar worden verlengd. Preventie vraagt daarom om meer dan herinneringen voor formulieren. Er moet zichtbaar zijn welke mogelijkheden zijn onderzocht, welke acties werkelijk zijn uitgevoerd en waarom het plan onderweg is aangepast.

Lees de gids
Artikel

Deskundigenoordeel bij UWV aanvragen: formuleer het geschil nauwkeurig

Wanneer re-integratie vastloopt, kan een onafhankelijk oordeel helpen om een concrete vraag te beantwoorden. UWV kan bijvoorbeeld beoordelen of aangeboden werk passend is of dat voldoende re-integratie-inspanningen zijn verricht. De kwaliteit van de aanvraag hangt sterk af van de gekozen vraag en de bijgevoegde informatie. Een algemene klacht over de hele arbeidsrelatie is daarvoor vaak te breed. Bepaal eerst welk verschil van mening de voortgang belemmert en welke datum of periode UWV moet bekijken.

Lees de gids
Artikel

Spoor 1 en spoor 2 bij re-integratie: onderzoek binnen én buiten de organisatie

Terugkeer na ziekte kan verschillende vormen aannemen. Soms lukt het met aangepaste uren in de eigen functie. Soms is ander werk binnen de organisatie nodig, en soms moet worden gezocht naar mogelijkheden bij een andere werkgever. Die routes worden doorgaans spoor 1 en spoor 2 genoemd. Het zijn geen etiketten die vanzelf aangeven wat een werknemer aankan. Voor iedere stap moeten de actuele mogelijkheden, concrete werkzaamheden en vooruitzichten worden onderzocht. De gekozen route hoort zichtbaar voort te komen uit dat onderzoek.

Lees de gids
Artikel

Passende arbeid weigeren tijdens ziekte: maak het bezwaar concreet

Een aanbod van aangepast werk kan een belangrijke stap in herstel zijn, maar ook een bron van conflict. De werkgever vindt de werkzaamheden licht, terwijl de werknemer ze niet uitvoerbaar acht. Het woord passend beslist die discussie niet. Er moet worden gekeken naar het aangeboden takenpakket, de actuele mogelijkheden en de concrete reden voor het bezwaar. Ongegronde weigering kan gevolgen hebben voor loon en uiteindelijk het dienstverband. Een onderbouwde reactie en tijdige beoordeling helpen om een inhoudelijk verschil van een algemene werkweigering te onderscheiden.

Lees de gids
Artikel

Loon opschorten of stopzetten bij ziekte: kies de juiste juridische grond

Een werknemer ontvangt geen salaris en hoort dat het loon is geschorst. Daarmee is nog niet duidelijk of alleen de betaling wordt uitgesteld of ook het recht op loon over een bepaalde periode vervalt. Dat verschil is essentieel. Loonopschorting en loonstop hebben verschillende voorwaarden en gevolgen. De werkgever moet de werkelijke reden zorgvuldig vaststellen en duidelijk meedelen. De werknemer moet weten op welk verwijt hij moet reageren en wat nodig is om de situatie te herstellen.

Lees de gids
Artikel

Bedrijfsarts en medische privacy: deel wat nodig is voor werkhervatting

Bij ziekte hebben werkgever en werknemer informatie nodig om werkhervatting te organiseren. Dat betekent niet dat de werkgever het medische dossier moet kennen. De bedrijfsarts heeft een onafhankelijke rol en medisch beroepsgeheim. Hij kan adviseren over inzetbaarheid en aanpassingen zonder diagnoses of behandelgegevens met de leidinggevende te delen. Een duidelijke inrichting van de informatie-uitwisseling helpt beide partijen: de werkgever krijgt bruikbare werkadviezen, terwijl de werknemer medische vragen kan bespreken binnen een vertrouwelijke professionele relatie.

Lees de gids
Artikel

Afspiegelingsbeginsel bij ontslag: controleer eerst de functiegroepen

Bij een bedrijfseconomische reorganisatie kan een werkgever meestal niet vrij kiezen welke medewerker vertrekt. Het afspiegelingsbeginsel helpt de ontslagvolgorde vast te stellen binnen categorieën uitwisselbare functies. De berekening is pas betrouwbaar als de onderliggende indeling klopt. Een onjuist afgebakende vestiging, ontbrekende externe medewerker of verkeerd geregistreerde diensttijd kan de uitkomst beïnvloeden. Begin daarom met de organisatie en het personeelsbestand voordat een spreadsheet namen aanwijst. De juridische selectie moet uit controleerbare gegevens volgen.

Lees de gids

Begin bij de taak waarvoor u iemand nodig heeft

Beschrijf welke werkzaamheden structureel moeten worden uitgevoerd en wat u van de nieuwe medewerker verwacht. Een functietitel alleen geeft daarvoor weinig richting. Welke resultaten zijn belangrijk, wie geeft instructies en welke middelen zijn nodig? Dit gesprek helpt om de vacature en latere afspraken op hetzelfde werk te baseren.

Kijk ook naar uw eigen beschikbaarheid. Een eerste medewerker kan begeleiding nodig hebben terwijl u zelf klanten bedient of projecten uitvoert. Als niemand tijd heeft voor instructie en vragen, kan een zorgvuldig opgesteld contract dat organisatorische gebrek niet oplossen. De voorbereiding moet daarom zowel de nieuwe rol als de verantwoordelijkheid van de ondernemer zichtbaar maken.

Gebruik de gids als startplanning

De gids eerste werknemer aannemen verbindt contractuele voorbereiding met praktische stappen vóór en na de eerste werkdag. Lees haar met uw gewenste startdatum in gedachten. Noteer welke informatie al beschikbaar is en welke afstemming met salarisadministratie of andere partijen nog moet plaatsvinden.

De officiële informatie van KVK en Rijksoverheid biedt achtergrond bij werkgeverschap en arbeidsafspraken. Uw eigen verplichtingen kunnen afhangen van de omstandigheden en toepasselijke regelingen. Een algemene checklist is daarom geen bewijs dat ieder onderdeel voor uw onderneming is afgerond. Gebruik haar om onderzoeksvragen en taken te verzamelen, waarna de relevante punten gericht worden gecontroleerd.

Verdeel de voorbereiding over vier verantwoordelijkheden

Bij een klein bedrijf kan één persoon meerdere rollen hebben. Toch helpt het om de taken afzonderlijk te benoemen en te controleren of iedere verantwoordelijkheid is belegd.

VerantwoordelijkheidWat moet worden voorbereid?Vraag vóór de eerste werkdag
LeidinggevendeTaken, instructies en begeleidingWie beantwoordt praktische vragen en bespreekt voortgang?
Contract en voorwaardenPassende afspraken en relevante bijlagenZijn openstaande keuzes beoordeeld en duidelijk vastgelegd?
AdministratieBenodigde gegevens en loonprocesWeet iedere betrokkene wat wanneer moet worden aangeleverd?
Systemen en werkplekMiddelen, toegang en basisinstructiesKan de medewerker het werk veilig en doelgericht beginnen?

Maak van de eerste maand een gecontroleerde overgang

Een goede start eindigt niet bij het uitreiken van een laptop of sleutel. Plan momenten om te bekijken of taken, uren en verwachtingen duidelijk zijn. Vraag welke informatie ontbreekt en of de afgesproken werkverdeling in de praktijk functioneert. Kleine onduidelijkheden zijn vaak eenvoudiger te herstellen voordat zij vaste gewoonten worden.

Controleer ook de aansluiting met de administratie. Kloppen de afgesproken gegevens in het systeem en weet de medewerker hoe wijzigingen of vragen worden gemeld? De ondernemer moet informatie uit de dagelijkse uitvoering tijdig delen met degene die de loonverwerking verzorgt. Een salarisadministratie kan niet zelfstandig weten dat een afspraak of feitelijke situatie is veranderd.

Een nieuwe medewerker krijgt alle systeemrechten

In dit fictieve voorbeeld wil een ondernemer dat een nieuwe medewerker snel kan beginnen. Hij geeft toegang tot alle mappen en accounts, omdat het uitzoeken van passende rechten tijd kost. Daardoor zijn ook klant- en personeelsgegevens zichtbaar die voor de functie niet nodig zijn. De organisatorische haast heeft een gegevensvraag gecreëerd.

De voorbereiding had per taak kunnen vastleggen welke toegang nodig is en wie die goedkeurt. Later kan worden gecontroleerd of extra rechten werkelijk noodzakelijk zijn. Het voorbeeld laat zien dat personeelsstart en privacy elkaar raken, terwijl zij niet hetzelfde onderwerp zijn. Bij bredere onduidelijkheid over gegevensprocessen kan een AVG-audit als aparte beoordeling relevant zijn.

Contractkeuze en praktische onboarding onderscheiden

Deze categorie gaat over de organisatie van de eerste werknemer. De inhoud van een arbeidscontract vraagt een eigen beoordeling van voorwaarden en toepasselijke regels. Daarvoor vindt u ondersteuning bij arbeidsovereenkomsten en zzp-afspraken. Vermeld duidelijk of het om een werknemer of een voorgenomen zelfstandige opdracht gaat; die relaties mogen niet alleen op basis van een gekozen titel worden gelijkgesteld.

Voor een aanvraag zijn de werkzaamheden, gewenste startdatum en bestaande afspraken de belangrijkste informatie. Noem omstandigheden zoals een cao of grensoverschrijdend werk. De gids helpt u een takenlijst voor de start te maken, terwijl de dienstpagina uitlegt welke documentondersteuning kan worden afgesproken. Zo blijven praktische voorbereiding en individuele juridische beoordeling verbonden, met een duidelijke eigen uitkomst voor ieder onderdeel.

Bewaar de afspraken voor later beheer

Leg vast waar de geldende contractversie, instructies en contactgegevens te vinden zijn. Als uw onderneming later meer personeel krijgt, vormt die ordening een bruikbaar vertrekpunt. Kopieer inhoudelijke afspraken echter niet automatisch naar iedere volgende medewerker. Nieuwe functies en omstandigheden kunnen andere keuzes vragen, ook wanneer de praktische startprocedure grotendeels dezelfde blijft.

Bronnen bij dit onderwerp

We gebruiken deze instelling niet voor advertentiepersonalisatie. U kunt uw keuze op elk moment wijzigen via Cookie-instellingen. Lees de cookieverklaring.