Fiscale eenheid beoordelen: btw en vennootschapsbelasting apart onderzoeken

Begin met de bestaande fiscale positie

Verzamel eerdere verzoeken, beschikkingen en correspondentie. Noteer welke ondernemingen zijn betrokken en vanaf welke datum. Controleer dit tegen de huidige structuur, want een overname of verkoop kan de voorwaarden hebben veranderd. Een administratieve aanduiding in het boekhoudpakket is geen vervanging voor de onderliggende fiscale beoordeling.

Maak onderscheid tussen de juridische groep, de consolidatiekring en de fiscale eenheden. Deze kunnen elkaar overlappen zonder identiek te zijn. Leg per overzicht vast welk doel het heeft. Zo wordt voorkomen dat een medewerker de ene lijst gebruikt voor een aangifte waarvoor een andere kring van ondernemingen geldt.

Bewaar een aparte tijdlijn van toetredingen en uittredingen. Een onderneming kan gedurende een boekjaar slechts een deel van de tijd tot een bepaalde fiscale eenheid behoren. De administratie moet die perioden kunnen onderscheiden. Vermeld ook wie aangiften over eerdere tijdvakken verzorgt wanneer de betreffende dochter inmiddels een andere eigenaar heeft.

Vennootschapsbelasting: eigendom en voorwaarden

Voor een fiscale eenheid vennootschapsbelasting geldt volgens de Belastingdienst onder meer een grens van minimaal 95% voor relevante aandelen-, winst-, vermogens- en stemrechten. Daarnaast gelden andere voorwaarden, zoals ten aanzien van rechtsvorm, boekjaar en vestiging. De regeling wordt op verzoek toegepast. Controleer alle voorwaarden en relevante uitzonderingen voor de concrete structuur.

De toerekening van resultaten aan de moeder kan gevolgen hebben voor winst en verlies binnen de eenheid. Bestaande verliezen en bijzondere transacties vragen echter afzonderlijke aandacht. Presenteer verliesverrekening niet als onbeperkte mogelijkheid. De financiële vergelijking moet rekening houden met de regels die bij toetreding, aanwezigheid en vertrek gelden.

Btw: feitelijke verwevenheid onderzoeken

Voor de btw zijn financiële, organisatorische en economische verwevenheid belangrijke voorwaarden. Ook ondernemerschap en Nederlandse vestiging spelen een rol. Daardoor kan een analyse nodig zijn van leiding, activiteiten en onderlinge dienstverlening. Alleen hetzelfde aandeelhouderschap noemen geeft nog niet de volledige onderbouwing.

De gevolgen voor interne prestaties en aangiften verschillen van de vennootschapsbelasting. Controleer welke identificatienummers bij externe transacties worden gebruikt en hoe de administratie de afzonderlijke ondernemingen herkenbaar houdt. Bestaande beschikkingen en wijzigingen moeten zorgvuldig worden gevolgd, mede vanwege mogelijke aansprakelijkheidsgevolgen.

Voordelen vergelijken met uitvoering en risico’s

Bereken de gevolgen over een passende periode en gebruik dezelfde aannames voor de alternatieven. Neem administratie, aangiften en eventuele advieskosten mee. Onderzoek daarnaast aansprakelijkheid en de gevolgen van latere wijzigingen. Een administratief eenvoudiger aangifteproces is niet het enige criterium voor de keuze.

Kijk ook naar de kwaliteit van de afzonderlijke administraties. Een gezamenlijke fiscale behandeling maakt onverklaarde onderlinge saldi niet betrouwbaar. Iedere vennootschap moet haar eigen transacties en verplichtingen kunnen onderbouwen. Spreek af hoe informatie wordt aangeleverd en wie verschillen oplost voordat aangiften worden voorbereid.

Toetreding en vertrek voorbereiden

Leg de gewenste ingangsdatum naast de feitelijke voorwaarden en de toepasselijke verzoek- of meldprocedure. Een gewenste terugwerkende datum is geen garantie dat die kan worden toegepast. Controleer de termijnen voordat contracten of aangiften op de nieuwe behandeling worden gebaseerd. Bewaar de definitieve bevestiging in het fiscale dossier.

Bij vertrek uit een eenheid is een eindafstemming nodig van relevante posities en verantwoordelijkheden. Verdeel niet alleen documenten, maar ook taken voor nog lopende aangiften en vragen over eerdere perioden. Voor begeleiding zijn het organogram, bestaande beschikkingen en een beschrijving van voorgenomen wijzigingen nodig. De bredere vergelijking van structuren wordt behandeld bij fiscaal structuuradvies.